Faalangst komt regelmatig voor bij kinderen. Kinderen die faalangst hebben leggen de lat voor zichzelf vaak erg hoog. Ze zijn niet snel, of soms zelf nooit, tevreden met wat ze gedaan hebben. Ook kan de angst om het niet goed te doen hen blokkeren, waardoor ze niet aan iets nieuws beginnen en alleen datgene doen wat voor hen bekend is. Faalangst kan veel spanning en zorgen met zich meebrengen. Op zich is het niet erg om iets graag goed te willen kunnen. Dit kan een kind ook ergens brengen. Raakt echter het plezier steeds meer op de achtergrond en blokkeert faalangst een kind in de dingen die het doet, dan is het zinvol om te kijken wat je als ouder kunt doen om een kind verder te helpen. Vanuit mijn ruime ervaring in het werken met kinderen, zal ik een aantal aanwijzingen geven die je als ouder/opvoeder kunnen helpen om kinderen met faalangst te ondersteunen, zodat zij meer zelfvertrouwen kunnen ontwikkelen.

Erkennen wat een kind voelt
Allereerst is het van belang dat kinderen met faalangst merken dat zij niet worden veroordeeld om hun onzekerheid. Geef hen de boodschap mee dat zij mogen voelen wat zij voelen. Dat is zeker voor kinderen met faalangst belangrijk, omdat zij geneigd zijn om zichzelf weg te cijferen en klein te maken. Door zonder oordeel de gevoelens van een kind te onderkennen, geef je hen het gevoel dat er ruimte is om er helemaal te mogen zijn. Dat op zich brengt al een stuk ontspanning. Daarbij hoef je niet altijd alles onder woorden te brengen. Het feit dat je als ouder ziet dat er iets speelt en je aandacht hebt voor de beleving van je kind, helpt op zich al. Daarnaast kun je een kind ervaringen meegeven die hen verder helpen. Hier zal ik er een aantal van noemen.

‘Niet denken maar doen’
Zo is het voor kinderen met faalangst zinvol om activiteiten te doen waarbij zij even niet veel hoeven nadenken, maar vooral kunnen ontspannen en ‘doen’. Dat haalt hen uit de modus van het zich zorgen maken en piekeren. Dit geeft nieuwe energie. Doe daarom met deze kinderen activiteiten die hen helpen ontspannen. Dit kan van alles zijn, bijvoorbeeld fietsen of het doen van een (uitdagende) sport, het bos in, creatief bezig zijn, buiten spelen, een taakje in huis doen of in bad gaan.

faalangst bij kinderen

Het breken van stukjes krijt kan bij kinderen met faalangst zorgen voor opluchting. Daarbij geeft het hen de mogelijkheid om zich lekker uit te leven!

Opzettelijk iets kapot maken
Voor deze kinderen is het ook waardevol om ervaringen op te doen waarbij het niet erg is dat iets mis gaat of kapot. Je kunt hen daarom bijvoorbeeld opzettelijk iets stuk laten maken, zoals aardewerk breken, kranten scheuren of hout hakken. Voor kinderen met faalangst is dit vaak een hele bevrijdende ervaring. In mijn praktijk zie ik dat wanneer kinderen met faalangst stukjes krijt kapot mogen stampen, zij daar erg van kunnen genieten. Soms moeten zij daarvoor eerst even een drempel over. Daarbij is het voor kinderen met faalangst vaak ook heel bevrijdend om een stuk frustratie te uiten. Creatief werken of iets stuk maken is een uitstekende manier om dit te doen.

Wanneer het fout gaat..
Maakt een kind met faalangst iets per ongeluk stuk of gaat iets in zijn of haar beleving verkeerd, dan is dat een uitgelezen kans om te laten zien hoe je met ‘fouten’ kunt omgaan. Door dan rustig te blijven en zo nodig samen met je kind te kijken hoe je verder kunt, geef je een kind de boodschap mee dat dingen ook mis mogen gaan. Het kan zijn dat een kind fouten maakt doordat het er met zijn gedachten niet helemaal bij is. In die zin kan een dergelijk moment ook een teken zijn om de dingen met meer aandacht te doen. Sowieso is het voor kinderen met faalangst zinvol om te ontdekken hoe je vanuit ontspanning en in alle rust kunt werken. Het werken met aandacht brengt veelal ook de beste resultaten. En gaat het dan ‘mis’ dan is het makkelijker om de mogelijkheden te zien als je je rustig voelt. Dit klinkt eenvoudig, in wezen is het dat ook, maar het vraagt wel alertheid. Voor je het weet zit je namelijk met je gedachten ergens anders. Je kunt een kind dit het beste bij brengen door zelf het goede voorbeeld te geven en echt even de tijd vrij te maken voor een bepaalde activiteit.

Niet weglopen
Verder is het belangrijk dat kinderen met faalangst leren om niet weg te lopen voor datgene waar zij bang voor zijn. Juist op dat vlak ligt namelijk ook de mogelijkheid voor verdere ontwikkeling. Door stapje voor stapje toch dingen te doen waar een kind eigenlijk bang voor is, kan het moed ontwikkelen. Het overwinning van angst geeft een kind zelfvertrouwen en stevigheid. Wat iemand spannend vindt, is per individu verschillend. Wat voor de één simpel is, kan voor een ander een grote stap zijn. Je kunt een kind helpen om zijn eigen stappen te zetten door het te laten zien wat de mogelijkheden zijn en hen aan te moedigen zelf een stap te maken. Geef hen daarbij het vertrouwen mee dat zij dit ook zelf kunnen, door achter hen te gaan staan en er te zijn op de momenten dat dat nodig is.

Zelfreflectie
Kinderen nemen ook veel over van hun ouders. Als je kind last heeft van faalangst dan kun je jezelf dan ook de vraag stellen hoe je zelf tegenover presteren staat. Hoeveel ruimte geef je jezelf om iets ook eens niet goed te doen? Door te onderzoeken hoe je tegenover dit thema staat en zo nodig milder te worden naar jezelf, help je indirect ook je kind. Daarbij kun je een kind ook vertellen over je eigen missers, je gevoelens daarbij en hoe je de situatie vervolgens hebt opgelost. Dit helpt een kind om eigen gevoelens te kunnen plaatsen en geeft hen inzicht in een leerproces. Soms denken kinderen namelijk dat fouten maken iets is wat niet mag, terwijl het in feite een onderdeel is van elk leerproces.

Humor!
Tot slot nog één ding dat van belang is voor kinderen met faalangst en dat is humor en luchtigheid. Door faalangst kan er makkelijk een stemming ontstaan waarin het lijkt alsof het toch allemaal niets meer gaat worden en alles alleen maar tegen zit. Momenten lachen met elkaar of lekker gek doen, haalt kinderen uit deze zwaarte. Humor lucht op en schept ruimte om weer met frisse moed door te gaan.

Tips voor meer zelfvertrouwen!
Samengevat kun je een kind met faalangst helpen door:
– Zijn of haar gevoelens serieus te nemen,
– Activiteiten aan te bieden die een kind uit het ‘denken’ halen,
– Het aan te moedigen om niet weg te lopen voor iets spannends,
– Het kind vertrouwen mee te geven in zijn of haar eigen kunnen,
– Het mee te geven dat fouten maken erbij hoort,
– Te onderzoeken hoe je zelf tegenover presteren staat,
– en de luchtigheid en humor erin te houden!

Heb je naar aanleiding van dit blog vragen of ben je benieuwd wat kunstzinnige therapie voor je kind kan betekenen? Neem dan vrijblijvend contact met mij op.

Annet Verhoeven

 

Kunstzinnige therapie voor kinderen met faalangst
Kunstzinnige therapie is een manier om kinderen extra te ondersteunen bij het leren omgaan met faalangst. Enerzijds kunnen kinderen tijdens deze therapie in de praktijk leren omgaan met momenten waarop zij hun onzekerheid tegenkomen. Tijdens de therapie kunnen kinderen ontdekken dat zij vaak meer kunnen dan zij zelf denken. Dat geeft hen meer zelfvertrouwen. Ook is creatief werken een mooie manier om uit het denken en het je zorgen maken te komen, gevoelens te uiten en te genieten van het bezig zijn. Daarbij is het uitgangspunt van de therapie altijd om een kind zelf te leren omgaan met onzekerheden en ouders inzicht te geven in wat zij kunnen doen om hun kind te helpen bij het ontwikkelen van meer zelfvertrouwen en stevigheid.
Lees verder over kunstzinnige therapie voor kinderen.

Reacties zijn gesloten.